Na drugiej rozprawie rozwodowej zaczynają się jednak często ujawniać konflikty, których rozeznanie zajmie sądowi wiele czasu. Dotyczy to tych małżonków, którzy nie mają zamiaru cierpieć w milczeniu, przeciwnie, chcą o swojej krzywdzie powiedzieć całemu światu, a przynajmniej tym, którzy z urzędu rozpatrują ich sprawę. Ujawnia się niezgodność stanowisk zarówno w odniesieniu do spraw ogólnych (na przykład orzeczenia o winie), jak i wielu aspektów szczegółowych. Wtedy dopiero zaczyna się to, co bywa nazywane publicznym praniem brudów. Wobec niezgodności oświadczeń składanych przez strony sąd wszczyna postępowania dowodowe, bada dokumenty, przesłuchuje świadków. Może to trwać bardzo długo, na wielu kolejnych rozprawach.

Rosną emocje i koszty materialne, coraz więcej urążonych ambicji i poczucia zdeptanego honoru. Świadkowie przychodzą lub wykręcają się od obecności, mówią to, co było, co wydaje się im, że było, co uważają, że być powinno, lub nie chcą mówić wcale.

Sąd próbuje się w tym wszystkim rozeznać, oddziela fakty od domniemań, wzywa na pomoc biegłych, a adwokaci podłogiciągną każdy w swoją stronępodłogi. Małżonkowie też już po pewnym czasie gubią się w tym, o co im właściwie chodziło, uwięzieni w kręgu nowych problemów, jakie powstały w trakcie toczącego się postępowania. Pojawiają się nagłe zmiany stanowisk, będące przejawem przyjętej z góry taktyki albo tylko rezultatem wzburzenia emocjonalnego lub po prostu wyczerpania psychicznego. Biada im, jeśli mają jakiś wspólny majątek wymagający podziału. Sprawy majątkowe (jeśli małżonkowie nie uzgodnili tego sami wcześniej) rozstrzygane są w oddzielnym postępowaniu, po uzyskaniu prawomocnego orzeczenia rozwodu. Burzliwy przebieg procesu rozwodowego zapowiada na ogół równie dramatyczne postępowanie związane .z podziałem majątku dorobkowego, który uzyskany został wspólnym wysiłkiem w czasie trwania małżeństwa. Do sprawy tej jeszcze powrócę. A jaką rolę pełnią w procesie rozwodowym biegli?

Sąd postanawia o powołaniu biegłych najczęściej w celu wyjaśnienia spraw związanych z aktualnym i dalszym rozwojem psychofizycznym dzieci, ich więzi emocjonalnej z każdym z rodziców oraz sprawowaniem opieki wychowawczej. Czasami chodzi o sprawdzenie, czy jedno z rodziców lub oboje rzeczywiście zaniedbywali obowiązki wobec dziecka, a nawet dopuszczali się rażących uchybień (brutalne pabicipodłogie, pozostawianie bez opieki, demoralizacja, naklanianie do picia alkoholu, do prostytucji itp.). Ponieważ orzeczenie rozwodu musi wskazywać, które z rodziców będzie sprawowało bezpośrednią opiekę nad dziećmi, trzeba niekiedy przeprowadzić specjalistyczne badania związku emocjonalnego dzieci z każdym z rodziców oraz warunków (osobistych, mieszkaniowych, materialnych), jakimi dysponują rodzice ubiegający się o sprawowanie opieki. Badania są niezbędne, jeśli znane sądowi okoliczności wskazują, że może zaistnieć potrzeba ograniczenia lub pozbawienia władzy rodzicielskiej. Badania takie przeprowadzane są na zlecenie sądu w specjalistycznych ośrodkach lub przez innych biegłych powołanych przez sąd.